Kunstenaar Bob de Jong verbindt Amsterdamse daken met radarsatellieten en transformeert de wisselwerking tussen aarde en ruimte tot de elektronische heartbeat van de stad.
Amsterdam, 22 oktober 2026 – Voor het dertigjarig jubileum van Amsterdam Dance Event (ADE) presenteert kunstenaar Bob de Jong Beat of the City. Voor dit audiovisuele kunstproject plaatste De Jong radarreflectoren op twee iconische Amsterdamse daken, waarmee hij de manier waarop satellieten de stad waarnemen fysiek beïnvloedt. De reflectoren kaatsen radarsignalen terug naar satellieten die honderden kilometers boven de aarde cirkelen. De terugkerende waarnemingen vormen de basis voor een kunstwerk waarin het ritme van Amsterdam samenkomt met het ritme van de ruimte.
Installatie op de A’DAM Toren
De radarreflector is tijdens ADE op het dak van de A’DAM Toren te bezichtigen. Bezoekers kunnen daarmee de fysieke installatie bekijken die Amsterdam met de satellieten in de ruimte verbindt. De bijbehorende film is sinds woensdag 21 oktober, de start van Amsterdam Dance Event, online te zien.
Twee iconische plekken
Normaal gesproken observeren satellieten de aarde zonder dat we daar iets van merken. Voor Beat of the City draait kunstenaar Bob de Jong die relatie om. In plaats van uitsluitend bestaande satellietbeelden te gebruiken, grijpt hij fysiek in op wat satellieten vanuit de ruimte waarnemen.
Op de daken van Felix Meritis en de A’DAM Toren zijn speciaal daarvoor radarreflectoren geplaatst. Wanneer een radarsatelliet Amsterdam passeert, kaatsen deze aluminium constructies de uitgezonden radarsignalen gericht terug naar de satelliet. Daarmee worden de daken onderdeel van de satellietwaarnemingen zelf.
De twee locaties verbinden bovendien verschillende tijdperken. Waar ruim twee eeuwen geleden vanaf het achttiende-eeuwse sterrenobservatorium van Felix Meritis de hemel werd bestudeerd, kijken satellieten nu terug naar Amsterdam. Aan de overkant van het IJ vormt de A’DAM Toren een hedendaags symbool van de elektronische muziekcultuur.
“Wat als we Amsterdam zelf als een synthesizer kunnen gebruiken? Door radarreflectoren op de daken te plaatsen, veranderen we wat de satellieten waarnemen. We nemen die signalen en transformeren ze tot de heartbeat van de stad. Al dertig jaar danst Amsterdam onder de sterrenhemel. Dit jaar kijkt de sterrenhemel terug.”
Bob de Jong, kunstenaar
Van radarecho naar ritme
Elektronische muziek gebruikt al decennialang technologie om nieuwe geluiden te creëren. Beat of the City gaat een stap verder: niet alleen de satellietdata, maar ook de fysieke wisselwerking tussen de stad en de ruimte vormt het uitgangspunt van het kunstwerk.
De satellieten volgen hun eigen baan om de aarde en keren volgens een vast observatieritme terug boven Amsterdam. Bij iedere passage ontstaat een nieuwe wisselwerking tussen de radarsignalen vanuit de ruimte en de reflectoren op de Amsterdamse daken.
In samenwerking met de Netherlands Space Agency en Earth Intelligence-bedrijf Terramira zijn deze satellietwaarnemingen verwerkt tot bruikbaar materiaal voor het kunstwerk.
De terugkerende radarecho’s vormen de basis voor een audiovisuele compositie waarin twee ritmes samenkomen: dat van de satellieten in hun baan om de aarde en dat van Amsterdam als stad van elektronische muziek. De film beweegt van de nachtelijke energie van Amsterdam naar het perspectief vanuit de ruimte. Ruwe radarbeelden, signaalpatronen en ritmische montage bouwen op naar een elektronische heartbeat.
Wat begint als een fysieke interventie op twee Amsterdamse daken, mondt uit in een ritme dat de verbinding tussen de stad en de ruimte hoorbaar maakt.
Een uniek perspectief op Amsterdam
Het project maakt gebruik van de Europese Sentinel-1-radarsatellieten, die het aardoppervlak observeren met Synthetic Aperture Radar (SAR). De sterkte van de radarecho’s kan worden uitgedrukt in decibel: hoe hoger de waarde, hoe sterker het teruggekaatste signaal.
In radarbeelden verschijnen de Amsterdamse grachten vaak donker, omdat glad water de signalen grotendeels van de satelliet af weerkaatst. Gebouwen en andere constructies lichten juist sterk op door de manier waarop radargolven worden teruggekaatst. De speciaal geplaatste radarreflectoren versterken lokaal de terugkaatsing in de richting van de satelliet en creëren daarmee herkenbare signalen in de waarnemingen.
Deze contrasten en de karakteristieke structuur van de radarbeelden vormen een belangrijk onderdeel van de visuele wereld van Beat of the City.
“Een satelliet die steeds weer terugkomt, laat ons de aarde in beweging zien. Niet alleen hoe een plek verandert in de tijd, maar ook hoe die plek verbonden is met de rest van de planeet. Dat unieke perspectief komt heel mooi tot uiting in Beat of the City.”
Liv Toonen, satellietexpert, Netherlands Space Agency
Anders dan gewone camera’s heeft radar geen daglicht nodig. De satellieten zenden microgolven uit die door wolken heen gaan en ook ’s nachts het aardoppervlak bereiken. Vanaf ongeveer zevenhonderd kilometer hoogte registreren ze de teruggekaatste signalen.
“Normaal vertalen wij die signalen naar inzichten over gebouwen, infrastructuur, water en natuur, zodat organisaties beter onderbouwde beslissingen kunnen nemen. Beat of the City laat zien dat dezelfde waarnemingen ook een ritme hebben. Dat vinden wij de kern van Earth Intelligence: data uit de ruimte zo vertalen dat iedereen ziet wat er op aarde gebeurt.”
Reinier Oost, Earth Intelligence Lead, Terramira
EINDE PERSBERICHT
Noot voor de redactie
Beat of the City is een kunstproject van de Amsterdamse kunstenaar Bob de Jong, ontwikkeld ter gelegenheid van het 30-jarig jubileum van Amsterdam Dance Event, in samenwerking met de Netherlands Space Agency en Terramira, en met A’DAM Lookout en Shelter Night Gallery. De radarreflectoren bevinden zich op de daken van Felix Meritis en de A’DAM Toren in Amsterdam; de installatie op de A’DAM Toren is te zien op het dak van A’DAM Lookout. Fotografie: Luc Schraauwers.
Over Bob de Jong
Bob de Jong (38) is een Amsterdamse kunstenaar die werkt op het snijvlak van kunst en technologie. In zijn werk onderzoekt hij hoe nieuwe technologie onze kijk op waarheid, perceptie en de wereld om ons heen verandert. Zijn video ‘This is not Morgan Freeman’ ging wereldwijd viraal en zette een internationaal gesprek in gang over wat echt is en wat niet. Ook werkte hij mee aan de Apple TV-serie ‘Lady in the Lake’. Zijn project ‘750 jaar Amsterdam door een moderne lens’ kreeg nationale media-aandacht en wordt gebruikt door verschillende Nederlandse onderwijsinstellingen. Meer informatie: bobdejongart.com
Over de Netherlands Space Agency (NLSA)
De Netherlands Space Agency is het ruimtevaartagentschap van de Nederlandse overheid. NLSA geeft richting aan de ontwikkeling van ruimtevaart voor Nederland en zet ruimtevaart doelgericht in voor onze samenleving. Daarnaast coördineert NLSA de uitvoering van het nationale ruimtevaartbeleid, adviseert het over nieuwe beleidsontwikkelingen en vertegenwoordigt het Nederland in internationale samenwerkingsverbanden. Meer informatie: www.nlsa.nl
Over Terramira
Terramira vertaalt satelliet-, radar- en sensordata naar heldere Earth Intelligence die aanzet tot actie. Met specialisten in remote sensing, artificial intelligence, hydrologie, agronomie en data science helpt Terramira overheden, bedrijven en internationale organisaties bij onderbouwde beslissingen over water, natuur, infrastructuur, landbouw, veiligheid en klimaat. De dienstverlening is opgebouwd rond Data, Intelligence en Advisory. Terramira is gevestigd in Amersfoort en werkt internationaal. Meer informatie: terramira.com